Yenifakılı ilçesinin eski adı nedir? Tarih meraklılarının da ilgisini çeken konuyu sizler için araştırdık. İşte detaylar…
Yozgat’ın yeni ilçelerinden biri olan Yenifakılı’nın tarihine dair merak edilen sorulara yanıt arıyoruz. Tarih meraklılarının ilgisini çeken bu konunun detaylarını Murat Durna’nın “Yozgat Yer Adları Üzerine Bir İnceleme” adlı çalışmasından elde edilen bilgilerle açıklıyoruz.
Yenifakılı, Yozgat il merkezine 134 kilometre mesafede yer alırken, doğuda Boğazlıyan, batıda ve güneyde Nevşehir ili Kozaklı, kuzeyde ise Şefaatli ve Boğazlıyan ilçeleriyle komşudur. İlçenin bilinen ilk ismi Karafakihli’dir. Tarihi kaynaklarda, XVI. yüzyılda Karafakihlü adıyla bir köy olarak karşımıza çıkan yerleşim, o dönemde Bozok Sancağı’nın Karadere nahiyesine bağlıydı. Oğuzların Bayındır boyuna mensup Akça Koyunlu Yörükleri’nin yerleştiği bu köy, köken olarak bölgenin kültürel zenginliğini de yansıtmaktadır.
Cumhuriyet öncesinde Nevşehir’in Gülşehri ve ardından Avanos ilçelerine bağlı kalan Karafakihlü, 23 Aralık 1929 tarihli 3776 sayılı kanunla Yozgat’ın Boğazlıyan ilçesine bağlandı. Bu süreçte köyün ismi Karafakılı olarak kaydedildi. 1936 yılında ise isim değişikliği ile köyün adı Fakılı olarak güncellendi.
Fakılı köyü, 17 Şubat 1949 tarihli 22265 sayılı kanunla bucak statüsüne kavuştu. İki yıl sonra, 22 Şubat 1951’de 24182 sayılı kanunla belediye teşkilatı kuruldu. 1961 yılında ise Fakılı adı Yenifakılı olarak değiştirildi. Yenifakılı, 1990 yılına kadar Boğazlıyan ilçesine bağlı bir kasaba olarak kalmış, 9 Mayıs 1990 tarihinde ise 3644 sayılı kanunla ilçe statüsüne yükselmiştir.